II. Desprazamento no sentido España-Portugal xustificado por motivos académicos ou profesionais
C - Recoñecemento de títulos obtidos na Unión Europea para efectos profesionais
A. Directiva 89/48/CEE referente a un sistema xeral de recoñecemento de titulacións

Neste sentido, coa Directiva 89/48/CEE, de 21 de decembro de 1988, foi instituído un sistema xeral de recoñecemento dos títulos de Ensino Superior, que ratifican formacións profesionais cunha duración mínima de tres anos. Coa adopción desta Directiva por parte dos organismos comunitarios houbo a respectiva necesidade de transpola á orde xurídica interna dos Estados-membros; en Portugal, isto é efectuado mediante o Decreto-Lei n.º 289/91, de 10 de agosto.
Así, calquera cidadán comunitario que pretenda desenvolver en territorio nacional unha profesión regulamentada deberá ter o título esixido por um Estado-membro para acceder a esa mesma profesión nese territorio ou tela exercido nel sen que teña adquirido aí o referido título ou, alternativamente, teña exercido esa profesión a tempo total durante dous anos, nos últimos dez anos, nun Estado-membro onde tal profesión non se encontre regulamentada e estea cualificado con un ou varios títulos de formación (por profesión non regulamentada enténdese toda aquela para o exercicio da cal non é necesario recoñecemento ningún dos seus títulos e, deste modo, pode ser exercida sen que sexa confrontada sen ningún obstáculo xurídico asociado coa formación ou cualificacións).
Debe ser presentada ás autoridades nacionais competentes unha petición de recoñecemento redactada en lingua portuguesa debendo constar na mesma os seguintes elementos:
· Nome completo, nacionalidade, data de nacemento, Estado de orixe e domicilio en Portugal;
· Mención dos diplomas, certificados ou outros títulos posuídos, do Estado que os concedeu, e se fose xustificable, daquel que os recoñeceu, e respectivas datas.

A solicitude en causa deberá facerse acompañar dos seguintes documentos:
· Documento oficial de identificación, con referencia á nacionalidade;
· Copia compulsada dos diplomas, certificados ou outros títulos posuídos;
· Proba de idoneidade, se fose esixida (saúde física e mental, honorabilidade, boa conducta, elementos impeditivos do exercicio da profesión en cuestión).

Poderá ser requirida a traducción dos referidos documentos, efectuada por notario ou compulsada por funcionario consular ou diplomático, se isto se revelase xustificable.
En resposta a esta solicitude, a autoridade competente na materia pode encamiñar o deferimento da petición e, neste contexto, o cidadán pode iniciar de inmediato o exercicio da súa profesión. Sen embargo, por veces, pode ocorrer que na secuencia da comparación da formación do solicitante coas formacións impartidas en Portugal sexan encontradas discrepancias relevantes a nivel de duración e de contido e, por esta razón, ser solicitada experiencia profesional complementaria. Así, a autoridade competente decidirá polo deferimento condicionado da petición, e unha deliberación deste tipo implica para o solicitante o cumprimento dunha das seguintes obrigacións:
· Proba dunha experiencia profesional que complete a súa formación (que pode ir de un a catro anos);
· Concretización dun período de prácticas de adaptación, con duración mínima de tres anos, ou a realización dunha proba de aptitude.

A decisión será proferida no prazo de catro meses contados a partir da data de conclusión da instrucción da petición. Unha vez decorrido o prazo legal e non tendo o solicitante recibido ningunha resolución, este debe asumir a denegación tácita da petición.

As profesións regulamentadas en Portugal no ámbito da Directiva n.º 89/48/CEE (ao abrigo do Decreto-Lei n.º 289/91, de 10 de agosto) son as seguintes:

Sector Xurídico, Contabilístico e Financeiro

Avogado
Revisor Oficial de Contas
Axente da Propiedade Industrial

Sector Médico e Paramédico

Analista de Laboratorio
Psicólogo

Sector Técnico e Científico

· Enxeñeiro Civil
Enxeñeiro Mecánico
Enxeñeiro Electrotécnico
Enxeñeiro de Minas
Enxeñeiro Químico
Enxeñeiro Naval
Enxeñeiro Xeógrafo
Enxeñeiro Agrónomo
Enxeñeiro Agrícola
Enxeñeiro Metalúrxico
Enxeñeiro Técnico Civil
Enxeñeiro Técnico de Electrónica e Telecomunicacións
Enxeñeiro Técnico de Enerxía e Sistemas de Potencia
Enxeñeiro Técnico Mecánico
Enxeñeiro Técnico Químico
Enxeñeiro Técnico de Informática
Enxeñeiro Técnico Xeotécnico
Enxeñeiro Técnico Agrario

Sector da Educación

Mestre (Profesor de Educación Infantil)
Profesor do Ensino Básico (1º, 2º e 3º ciclos)
Profesor do Ensino Secundario
Docente do Ensino Superior Politécnico
Docente do Ensino Superior Universitario
Docentes das Escolas Superiores de Belas Artes

Sector Cultural

Guía-intérprete Nacional
Correo de Turismo

Sector dos Transportes

Oficial Maquinista da Mariña Mercante
Oficial de Pilotaxe da Mariña Mercante
Oficial Radiotécnico da Mariña Mercante

Sector da Administración Pública

Técnico (Xeral/Especialista) (*)
Técnico Superior (Xeral/Especialista) (*)
(*) Salvagardando todas as situacións ao abrigo do parágrafo 4º do artigo 48º do Tratado da CEE.


As Autoridades Competentes para recibir, analizar e decidir sobre as peticións de recoñecemento son:

Orde dos Avogados

Avogado

Comisión de Inscrición na lista dos Revisores Oficiais de Contas

Revisor Oficial de Contas

Instituto Nacional da Propiedade Industrial

Axente da Propiedade Industrial

Ministerio de Saúde – Departamento de Recursos Humanos

Analista de Laboratorio

Ministerio do Emprego e Solidariedade – Inspección-Xeral do Traballo

Psicólogo

Orde dos Enxeñeiros

Enxeñeiro Civil
Enxeñeiro Mecánico
Enxeñeiro Electrotécnico
Enxeñeiro de Minas
Enxeñeiro Químico
Enxeñeiro Naval
Enxeñeiro Xeógrafo
Enxeñeiro Agrónomo
Enxeñeiro Agrícola
Enxeñeiro Metalúrxico

Consello Coordinador dos Institutos Superiores Politécnicos

Enxeñeiro Técnico Civil
Enxeñeiro Técnico de Electrónica e Telecomunicacións
Enxeñeiro Técnico de Enerxía e Sistemas de Potencia
Enxeñeiro Técnico Mecánico
Enxeñeiro Técnico Químico
Enxeñeiro Técnico de Informática
Enxeñeiro Técnico Xeotécnico
Enxeñeiro Técnico Agrario
Docente do Ensino Superior Politécnico

Ministerio de Educación – Dirección-Xeral da Administración Escolar

Mestre (Profesor de Educación Infantil)
Profesor do Ensino Básico (1º, 2º e 3º ciclos)
Profesor do Ensino Secundario

Ministerio de Educación – Dirección-Xeral do Ensino Superior

Docentes das Escolas Superiores de Belas Artes

Consello de Rectores das Universidades Portuguesas

Docente do Ensino Superior Universitario

Instituto Nacional de Formación Turística

Guía de turismo-Guía intérprete de turismo
Correo de Turismo

Ministerio de Presidencia e Equipamento Social – Dirección-Xeral da Navegación e Transportes Marítimos

Oficial Maquinista da Mariña Mercante
Oficial de Pilotaxe da Mariña Mercante
Oficial Radiotécnico da Mariña Mercante

Ministerio de Economía e Finanzas – Dirección-Xeral da Administración Pública

Técnico (Xeral/Especialista)
Técnico Superior (Xeral/Especialista)